ศูนย์ไซโคลตรอนและเพทสแกนแห่งชาติ เทคโนโลยีวินิจฉัยโรค

ศูนย์ไซโคลตรอนและเพทสแกนแห่งชาติ โรงพยาบาลจุฬาภรณ์ เป็นศูนย์ด้านเวชศาสตร์นิวเคลียร์ที่มีบทบาทสำคัญทั้งด้านการตรวจวินิจฉัย การผลิตสารเภสัชรังสี และการพัฒนาเทคโนโลยีเพื่อรองรับการดูแลโรคที่มีความซับซ้อน โดยเฉพาะโรคมะเร็ง โรคระบบประสาท และโรคหัวใจ

บทความนี้จะพาไปทำความรู้จัก ศูนย์ไซโคลตรอนและเพทสแกนแห่งชาติ ตั้งแต่หน้าที่ของเครื่อง Cyclotron และ PET Scan บริการสำคัญของศูนย์ ไปจนถึงพัฒนาการตลอด 20 ปี ที่สะท้อนการต่อยอดด้านเวชศาสตร์นิวเคลียร์และนวัตกรรมการวินิจฉัยรักษาของโรงพยาบาลจุฬาภรณ์อย่างต่อเนื่อง 
 

ทำความรู้จักศูนย์ไซโคลตรอนและเพทสแกนแห่งชาติ คืออะไร?

ศูนย์ไซโคลตรอนและเพทสแกนแห่งชาติ โรงพยาบาลจุฬาภรณ์ เป็นศูนย์ด้านเวชศาสตร์นิวเคลียร์ที่นำเทคโนโลยี Cyclotron, PET Scan และ PET/CT มาใช้ร่วมกับสารเภสัชรังสี เพื่อช่วยตรวจวินิจฉัยความผิดปกติของร่างกายในระดับการทำงานของเซลล์และเนื้อเยื่อ ทำให้แพทย์สามารถวินิจฉัย วางแผนรักษา และติดตามผลการรักษาได้แม่นยำ โดยเฉพาะในกลุ่มโรคมะเร็ง โรคระบบประสาท และโรคหัวใจ

ศูนย์ใช้เทคโนโลยีทางเวชศาสตร์นิวเคลียร์และภาพทางการแพทย์เพื่อตรวจหาความผิดปกติ รวมถึงผลิตและใช้สารเภสัชรังสีสำหรับการตรวจวินิจฉัยและการรักษาตามข้อบ่งชี้ของผู้ป่วยแต่ละราย จึงช่วยสนับสนุนการดูแลผู้ป่วยตั้งแต่การตรวจพบโรคไปจนถึงการวางแผนรักษา

บริการสำคัญของศูนย์ไซโคลตรอนและเพทสแกนแห่งชาติ

ศูนย์ไซโคลตรอนและเพทสแกนแห่งชาติ โรงพยาบาลจุฬาภรณ์ มีบริการครอบคลุมตั้งแต่การตรวจวินิจฉัยด้วยเครื่อง PET การผลิตสารเภสัชรังสี ไปจนถึงงานเวชศาสตร์นิวเคลียร์สำหรับตรวจและรักษาโรคหลายกลุ่ม โดยแบ่งบริการหลักออกเป็น 3 ส่วน ดังนี้ 

บริการตรวจวินิจฉัยด้วยเครื่องเพท
ให้บริการการตรวจ PET Scan ด้วย Digital PET/CT และ PET/MRI เพื่อช่วยประเมินตำแหน่งและลักษณะของรอยโรค รวมถึงการทำงานของเซลล์และเนื้อเยื่อ โดยแพทย์จะเลือกเครื่องตรวจให้เหมาะกับชนิดของโรคและรอยโรคของผู้ป่วยแต่ละราย การตรวจประเภทนี้นำมาใช้ประกอบการวินิจฉัยมะเร็งหลายชนิด รวมถึงโรคทางระบบประสาทและโรคหัวใจ 

บริการผลิตสารเภสัชรังสี
ศูนย์มีเครื่องไซโคลตรอน (Cyclotron) สำหรับผลิตไอโซโทปรังสี ก่อนนำมาเตรียมเป็นสารเภสัชรังสีที่ใช้ร่วมกับ PET Scan เพื่อช่วยตรวจหาความผิดปกติของอวัยวะต่าง ๆ ปัจจุบันศูนย์ผลิตสารเภสัชรังสีได้มากกว่า 27 ชนิด ทั้งสำหรับใช้ภายในโรงพยาบาลและกระจายไปยังโรงพยาบาลต่าง ๆ ทั่วประเทศ

บริการตรวจวินิจฉัยและรักษาโรค
งานเวชศาสตร์นิวเคลียร์ให้บริการตรวจและรักษาโรคด้วยสารเภสัชรังสี ครอบคลุมโรคมะเร็ง โรคหัวใจ โรคทางเดินอาหาร โรคต่อมไร้ท่อ และความผิดปกติของระบบประสาท โดยมีเทคโนโลยี SPECT/CT สำหรับประเมินการทำงานของอวัยวะ รวมถึงการตรวจต่อมไทรอยด์ และการรักษาบางโรคด้วยสารเภสัชรังสี เช่น ไทรอยด์เป็นพิษ มะเร็งไทรอยด์ มะเร็งต่อมลูกหมากบางกรณี และเนื้องอก Neuroendocrine Tumor ตามข้อบ่งชี้ของแพทย์ 

การพัฒนาของศูนย์ไซโคลตรอนและเพทสแกนแห่งชาติตลอด 20 ปี 
ตลอดระยะเวลา 20 ปี ศูนย์ไซโคลตรอนและเพทสแกนแห่งชาติ มีการพัฒนาทั้งด้านเทคโนโลยีเวชศาสตร์นิวเคลียร์ มาตรฐานการตรวจวินิจฉัย และการผลิตสารเภสัชรังสีอย่างต่อเนื่อง เพื่อเพิ่มศักยภาพด้านการวินิจฉัยและรักษาโรคที่มีความซับซ้อน โดยเฉพาะโรคมะเร็ง โรคระบบประสาท และโรคหัวใจ 

ผลงานและพัฒนาการสำคัญของศูนย์ ได้แก่

 

• ได้รับการรับรองมาตรฐาน EARL และ QUANUM : ครอบคลุมกระบวนการสร้างภาพด้วย PET/CT, PET/MRI และบริการ Theranostics รวมถึงการประเมินคุณภาพงานเวชศาสตร์นิวเคลียร์ตามมาตรฐานสากล
• พัฒนา Theranostics เพื่อการวินิจฉัยและรักษาแบบมุ่งเป้า : ผสานการใช้สารเภสัชรังสีเพื่อค้นหาตำแหน่งของรอยโรคและใช้สารสำหรับการรักษาตามข้อบ่งชี้ ช่วยให้การดูแลผู้ป่วยมีความจำเพาะมากขึ้น
• ผลิตสารเภสัชรังสีได้มากกว่า 27 ชนิด : ภายใต้มาตรฐาน GMP PIC/S และ GDP PIC/S รองรับทั้งการตรวจวินิจฉัย การรักษา และการกระจายไปยังโรงพยาบาลต่าง ๆ ภายในประเทศ
• พัฒนาเทคโนโลยี PET/MRI และ PET/CT : ช่วยเพิ่มข้อมูลสำหรับประเมินรอยโรคที่ซับซ้อน เช่น โรคระบบประสาท มะเร็งศีรษะและลำคอ มะเร็งตับ และมะเร็งบริเวณอุ้งเชิงกราน
• ต่อยอดงานด้านโรคสมองเสื่อมและอัลไซเมอร์ : มีการพัฒนาสารเภสัชรังสีและชุดตรวจเพื่อประเมินการทำงานของสมอง รวมถึงโปรตีนที่เกี่ยวข้องกับโรคสมองเสื่อม เพื่อสนับสนุนการวินิจฉัยในระยะเริ่มต้น

พัฒนาการเหล่านี้สะท้อนบทบาทของศูนย์ในการต่อยอดงานด้าน Nuclear Medicine จากการตรวจการวินิจฉัยทางการแพทย์ ไปสู่การรักษาและงานวิจัย เพื่อรองรับเทคโนโลยีทางการแพทย์ที่มีความซับซ้อนมากขึ้นในอนาคต

ศูนย์ไซโคลตรอนและเพทสแกนแห่งชาติ โรงพยาบาลจุฬาภรณ์ ยกระดับการวินิจฉัยและรักษามะเร็งด้วยนวัตกรรม 

ศูนย์ไซโคลตรอนและเพทสแกนแห่งชาติ โรงพยาบาลจุฬาภรณ์ มีความพร้อมตั้งแต่การผลิตสารเภสัชรังสี การตรวจด้วยเทคโนโลยี PET/CT และ PET/MRI ไปจนถึงงานเวชศาสตร์นิวเคลียร์เพื่อการวินิจฉัยและรักษาโรค โดยเฉพาะโรคมะเร็ง โรคระบบประสาท และโรคหัวใจ พร้อมพัฒนานวัตกรรมและมาตรฐานการให้บริการอย่างต่อเนื่อง เพื่อสนับสนุนการวินิจฉัยที่ละเอียดและการวางแผนรักษาที่เหมาะสมกับผู้ป่วยแต่ละราย 

ด้วยประสบการณ์การพัฒนาศูนย์ต่อเนื่องกว่า 20 ปี ควบคู่กับเครื่องมือทางการแพทย์ที่ทันสมัยและการต่อยอดเทคโนโลยีด้าน Nuclear Medicine ศูนย์เพทสแกนจึงมีบทบาทสำคัญในการยกระดับมาตรฐานการตรวจหามะเร็งและรักษา รวมถึงการพัฒนางานวิจัยและนวัตกรรมทางการแพทย์ เพื่อเพิ่มทางเลือกในการดูแลผู้ป่วยอย่างมีประสิทธิภาพและเหมาะสมกับโรคมากยิ่งขึ้น