ถึงว่า บัตรเสีย พุ่ง รู้แล้วต้นเหตุคะแนนเสียงของประชาชนหายเพียบ

ภายหลัง การเลือกตั้ง 69 เมื่อวันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 ซึ่งมีการนับคะแนนอย่างไม่เป็นทางการต่อเนื่องมาถึงวันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2569 ได้เกิดกระแสตั้งข้อสังเกตในสังคมเกี่ยวกับจำนวน “บัตรเสีย” ที่เพิ่มสูงขึ้น โดยมีข้อสงสัยว่าบัตรเลือกตั้งจำนวนหนึ่งซึ่งมีเจตนาลงคะแนนชัดเจน อาจถูกเจ้าหน้าที่ประจำหน่วยเลือกตั้งวินิจฉัยให้เป็นบัตรเสีย ส่งผลให้มีการเรียกร้องให้คณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) พิจารณาทบทวนแนวทางการตัดสินบัตรดี-บัตรเสียให้ชัดเจนยิ่งขึ้น

 

ผู้ใช้เฟซบุ๊กรายหนึ่ง ซึ่งเข้าไปสังเกตการณ์หน้าหน่วยเลือกตั้งและติดตามการนับคะแนนในฐานะอาสาสมัคร ให้ข้อมูลว่า บัตรที่พบปัญหามากที่สุดคือบัตรที่ผู้มีสิทธิเลือกตั้งกากบาทย้ำหลายครั้งในช่องเดิม จนเกิดเส้นซ้อนหรือจุดตัดหลายจุด ทำให้กรรมการประจำหน่วยบางแห่งตีความว่าเป็นบัตรเสีย ทั้งที่เจตนารมณ์ของผู้ลงคะแนนชัดเจนว่าเลือกผู้สมัครหรือพรรคการเมืองเพียงรายเดียว โดยในหน่วยที่สังเกตการณ์พบว่ามีบัตรลักษณะดังกล่าวถูกนับเป็นบัตรเสียประมาณ 3 - 4 ใบ

ผู้สังเกตการณ์รายดังกล่าวเห็นว่า กกต. ควรนำกรณีนี้ไปพิจารณากำหนดแนวปฏิบัติให้ชัดเจนในการเลือกตั้งครั้งต่อไป โดยให้น้ำหนักกับ “เจตนารมณ์ของผู้ลงคะแนน” มากขึ้น พร้อมเสนอให้นำตัวอย่างบัตรที่เป็นกรณีถกเถียง เช่น การกากบาทย้ำในช่องเดิม ไปบรรจุไว้ในคู่มือการวินิจฉัยบัตรของกรรมการประจำหน่วย เพื่อให้การตัดสินเป็นไปในทิศทางเดียวกัน ลดความคลาดเคลื่อนจากดุลยพินิจเฉพาะหน้า ซึ่งอาจส่งผลต่อคะแนนเสียงของประชาชน

 

นอกจากนี้ ผู้สังเกตการณ์และประชาชนในหน่วยเลือกตั้งบางแห่งยังให้ข้อมูลเพิ่มเติมว่า พบกรณีบัตรเลือกตั้งหลายใบถูกตัดสินให้เป็นบัตรเสียจากการกากบาทเลยออกนอกกรอบช่องเลือก แม้ผู้มีสิทธิจะกาเพียงช่องเดียวอย่างชัดเจน ส่งผลให้ประชาชนบางส่วนลุกขึ้นประท้วงและขอให้นับคะแนนใหม่

อีกกรณีหนึ่งคือบัตรที่ถูกนับเป็นบัตรเสียจากการกากบาทซ้ำในช่องเดิม ซึ่งมีข้อสังเกตว่าอาจเกิดจากผู้สูงอายุหรือผู้ที่มีข้อจำกัดด้านการมองเห็นและการควบคุมมือ ประกอบกับสภาพโต๊ะและพื้นที่ภายในหน่วยเลือกตั้งบางแห่งที่ไม่เอื้ออำนวยต่อการลงคะแนน

ทั้งนี้ ยังมีตัวอย่างบัตรอีกหลายใบที่ถูกตัดสินว่าเป็นบัตรเสียจากการกาเกินกรอบช่องเลือก ก่อนที่ประชาชนในหน่วยจะร่วมกันยื่นประท้วง และสามารถขอให้นับคะแนนใหม่ได้สำเร็จในบางกรณี

 

อย่างไรก็ตาม จากข้อมูลบนเว็บไซต์ของคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ระบุว่า สถิติการนับคะแนน สส. แบบแบ่งเขต พบมีบัตรเสียจำนวน 1,228,683 ใบ ขณะที่การนับคะแนน สส. แบบบัญชีรายชื่อ พบมีบัตรเสียจำนวน 1,550,185 ใบ ซึ่งตัวเลขดังกล่าวยังคงถูกจับตามองและตั้งคำถามจากสังคมอย่างต่อเนื่อง

อัพเดตผลเลือกตั้ง 69 เรียลไทม์