เอ้า เข้าใจผิดหมด หมอเผยความจริงเรื่อง "กาแฟ" ล่าสุดแล้ว

"อจ.หมอสุรัตน์" ได้ออกมาโพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊ก สาระสมองกับ อจ.หมอสุรัตน์ ว่า

10 ข้อเท็จจริงเกี่ยวกับกาแฟ ที่หลายคนอาจยังไม่รู้

เดินไปที่ไหนก็เจอแต่ร้านกาแฟ เพิ่งกลับจากเวียดนามแล้วก็เพิ่งรู้ว่าเวียดนามเป็นประเทศที่มีการ ส่งออกกาแฟเป็นอันดับสองของโลก

ประเทศไทยก็ไม่น้อยหน้ากันคนดื่มกาแฟมากมากขึ้นเรื่อยเรื่อย

มาดูเรื่องข้อเท็จจริงเกี่ยวกับกาแฟกัน ทีหลายหลายคนอาจเข้าใจผิดหรือไม่รู้

1. กาแฟไม่ได้มีแค่คาเฟอีน

หลายคนคิดว่ากินกาแฟก็คือกิน คาเฟอีน

มันไม่ใช่แค่นั้น

เมล็ดกาแฟประกอบด้วยสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพมากกว่า 1,000 ชนิด เช่น คาเฟอีน กรดคลอโรจีนิก (Chlorogenic Acid) และโพลีฟีนอล (Polyphenols) ซึ่งมีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ ช่วยลดการอักเสบ และอาจลดความเสี่ยงของโรคเรื้อรังหลายชนิด

มีงานวิจัย ที่บ่งชี้ว่า มีความสัมพันธ์ของการดื่มกาแฟกับการลดโรคสมองเสื่อม พาร์กินสัน และมะเร็ง 

2. การดื่มกาแฟในปริมาณที่เหมาะสมมีประโยชน์ต่อสุขภาพ

งานวิจัยจำนวนมากพบว่า ผู้ใหญ่ที่มีสุขภาพดีสามารถดื่มกาแฟได้วันละประมาณ 3–5 แก้ว หรือได้รับคาเฟอีนไม่เกิน 400 มิลลิกรัมต่อวัน โดยไม่ส่งผลเสียต่อสุขภาพ

อย่างไรก็ตามมีหลายหลายคนที่กินมากแล้วมีความเครียดใจสั่น ดังนั้นปริมาณกาแฟของแต่ละคน ที่รับประทานได้จึงไม่เท่ากัน ขึ้นกับการตอบสนองของร่างกาย หรือตัวรับกาแฟของเซลล์นั่นเอง

3. กาแฟช่วยเพิ่มสมาธิและความตื่นตัว

คาเฟอีนช่วยกระตุ้นระบบประสาทส่วนกลาง ทำให้ลดความง่วง เพิ่มสมาธิ ความจำระยะสั้น และช่วยให้การทำงานหรือการออกกำลังกายมีประสิทธิภาพมากขึ้น

แต่การกินเป็นประจำทุกวันเมื่อไม่ได้กินความตื่นตัวอาจจะลดลง เนื่องจากการติดกาแฟนั่นเอง

4. กาแฟอาจช่วยบรรเทาอาการไมเกรนได้

คาเฟอีนช่วยให้หลอดเลือดสมองหดตัว และเพิ่มประสิทธิภาพของยาแก้ปวด จึงถูกนำมาใช้เป็นส่วนประกอบของยารักษาอาการปวดศีรษะหลายชนิด อย่างไรก็ตาม ผู้ป่วยบางรายอาจมีอาการไมเกรนกำเริบจากคาเฟอีน จึงควรสังเกตอาการของตนเอง เพราะตัวรับคาเฟอีนบางคนจะกระตุ้นทำให้หลอดเลือดขยายตัวทำให้ปวดหัว

นอกจากนี้คนที่เป็นไมเกรนบ่อย การกินกาแฟอาจจะทำให้ไมเกรนไม่ลดลง ดังนั้นควรทานแต่พอเหมาะ คนที่ปวดหัวไมเกรน เรื้อรัง แนะนำให้หยุดกาแฟ

5. กาแฟไม่ได้ทำให้เป็นโรคหัวใจ

ในอดีตมีความเชื่อว่ากาแฟเป็นสาเหตุของโรคหัวใจ คงเป็นเพราะการสังเกตว่ากินกาแฟแล้วบางคนเหมือน

แต่หลักฐานทางวิทยาศาสตร์ในปัจจุบันพบว่า การดื่มกาแฟในปริมาณที่เหมาะสมไม่ได้เพิ่มความเสี่ยงของโรคหัวใจในคนส่วนใหญ่ และอาจสัมพันธ์กับความเสี่ยงที่ลดลงของโรคหัวใจและโรคหลอดเลือดสมอง

6. ผู้ป่วยความดันโลหิตสูงไม่ได้ถูกห้ามดื่มกาแฟเสมอไป

คาเฟอีนอาจทำให้ความดันโลหิตเพิ่มขึ้นชั่วคราว โดยเฉพาะในผู้ที่ไม่เคยดื่มกาแฟ แต่สำหรับผู้ที่ดื่มเป็นประจำ ร่างกายมักปรับตัวได้ ผู้ป่วยความดันโลหิตสูงส่วนใหญ่ยังสามารถดื่มกาแฟได้ อย่างไรก็ตามคนที่มีความดันสูงที่คุมไม่ได้และไม่เคยดื่มกาแฟก็ไม่ได้แนะนำให้ดื่มเพราะจะทำให้ความดันโลหิตสูงขึ้นชั่วคราว แต่คนที่ดื่มเป็นประจำอยู่แล้ว ก็ไม่จำเป็นไม่จำเป็นต้องหยุด

7. กาแฟอาจช่วยลดความเสี่ยงของโรคมะเร็งบางชนิด

งานวิจัยพบว่า การดื่มกาแฟมีความสัมพันธ์กับความเสี่ยงที่ลดลงของมะเร็งบางชนิด เช่น มะเร็งตับ และมะเร็งเยื่อบุโพรงมดลูก ซึ่งเชื่อว่าเป็นผลจากสารต้านอนุมูลอิสระในกาแฟ อย่างไรก็ตาม กาแฟไม่สามารถป้องกันมะเร็งได้ทั้งหมด และไม่ใช่การรักษาโรค

8. กาแฟไม่ได้ทำให้ร่างกายขาดน้ำ

แม้ว่าคาเฟอีนจะมีฤทธิ์ขับปัสสาวะเล็กน้อย แต่การศึกษาพบว่า กาแฟยังช่วยเพิ่มปริมาณน้ำให้ร่างกายได้ และไม่ทำให้เกิดภาวะขาดน้ำในผู้ที่ดื่มเป็นประจำ

9. กาแฟไม่ได้ทำให้หัวใจเต้นผิดจังหวะในคนส่วนใหญ่

หลายคนมีอาการใจสั่นหลังดื่มกาแฟช่วงแรกๆ ก็เลยผ่านคิดว่า ทำให้หัวใจเต้นผิดจังหวะ ซึ่งนั้นไม่เป็นความจริง

งานวิจัยในช่วงหลายปีที่ผ่านมาไม่พบความสัมพันธ์ระหว่างการดื่มกาแฟในปริมาณปกติกับภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะในคนทั่วไป อย่างไรก็ตาม ผู้ที่มีอาการใจสั่นหลังดื่มกาแฟควรลดปริมาณ เพราะว่ามีตัวรับกาแฟที่ไวเกินไป

10. การดื่มกาแฟมากเกินไปอาจส่งผลเสียต่อสุขภาพ

แม้ว่ากาแฟจะมีประโยชน์ แต่การได้รับคาเฟอีนมากเกินไปอาจทำให้เกิดอาการนอนไม่หลับ ใจสั่น วิตกกังวล มือสั่น ปวดศีรษะเมื่อหยุดดื่มกะทันหัน และกระตุ้นอาการกรดไหลย้อน นอกจากนี้ กาแฟที่เติมน้ำตาล ครีม หรือไซรัปในปริมาณมาก ยังเพิ่มความเสี่ยงของโรคอ้วน เบาหวาน และโรคหัวใจได้

สรุปว่ากาแฟจะมีประโยชน์หรือโทษ ขึ้นกับเฉพาะคนและปริมาณที่รับประทาน อะไรที่มากไปน้อยไปมันก็ไม่ดี ให้สังเกตตัวเองด้วย

นอกจากนี้อย่าลืมนะว่ากาแฟที่ผสม พวกครีมเทียมน้ำตาลอันนั้นไม่ดีแน่ เพราะเสี่ยงต่อการเกิดโรค

ผศ นพ สุรัตน์ ตันประเวช