ร.5 บอกอะไร จึงเปลี่ยนใจ สมเด็จพระสังฆราช จึงไม่สึก

      สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณวงศ์ ครั้งยังทรงเป็นเพียง "พระมหาชื่น สุจิตฺโต ประโยค 7" อยู่ในวัดบวรนิเวศวิหารนั้น สมัยนั้นวัดบวรนิเวศวิหารมีเจ้าอาวาสชื่อ สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ซึ่งว่ากันว่ามีพระอุปนิสัย "เฮี้ยบ" สุดๆ  พระมหาชื่นทั้งถูกดุด่าว่ากล่าวประหนึ่งกระท้อนโดนทุบจึงทั้งเหนื่อยทั้งท้อแท้  หนักเข้าก็ถึงกับคิดสึก  คิดไม่คิดเปล่า พระมหาชื่นสั่งญาติให้หาเสื้อผ้ากางเกงอันเป็นเครื่องทรงของคฤหัสถ์ไว้พรักพร้อมแล้วก็เข้าไปกราบเรียนสมเด็จฯ เจ้าอาวาสว่าจะหาฤกษ์สึกในอีกสองวันข้างหน้า  สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ก็มิได้ตรัสตอบว่าประการใด ปล่อยให้พระมหาชื่นเดินหน้าไปหาหมอดูเพื่อขอฤกษ์สึก

ก่อนจะได้ฤกษ์สึก วันหนึ่ง เวลาเย็น รัชกาลที่ 5 เสด็จมาที่วัดบวรนิเวศวิหาร เพื่อทรงนมัสการสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส  ครั้นเสร็จพระราชธุระในตำหนักสมเด็จพระสังฆราชเจ้าแล้ว ตามปกติก็จะเสด็จกลับ  แต่ปรากฏว่าเย็นวันนั้น หลังจากเสด็จลงจากตำหนักก็เสด็จตรงไปยังกุฏิของพระมหาชื่นทันที  พระมหาชื่นกำลังชื่นชมอยู่กับเสื้อราชประแตนและกางเกงขาก๊วย เห็นพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเสด็จตรงมายังกุฏิของตนเองเช่นนั้นก็ใจสั่น ทำอะไรไม่ถูก  ยิ่ง ร.5 เสด็จประทับยืนอยู่ที่หน้ากุฏิ พระมหาชื่นยิ่งกระวนกระวาย ไม่กล้าทูลเชิญเสด็จเข้าในกุฏิ ได้แต่คว้าผ้าจีวรและสังฆาฏิมาครองให้เป็นปริมณฑลและนั่งพับเพียบอยู่ภายในกุฏิ

ครั้นแล้ว พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวก็ทรงยืนตรัสกับพระมหาชื่นว่า ทราบข่าวว่าคุณจะสึกวันพรุ่งนี้หรือ?

พระมหาชื่นก็ถวายพระพรตอบว่า เป็นความจริง ขอถวายพระพร

สมเด็จพระปิยมหาราชตรัสต่อไปอีกว่า  "อันเรื่องสึกเรื่องหานั้นมันเป็นเรื่องธรรมดา  พระจะสึก คนจะคลอด ใครจะไปห้ามกระไรได้  แต่ฉันอยากจะบอกให้รู้ว่า คนอย่างคุณนั้นบวชเป็นพระแล้วหายาก  แต่ถ้าสึกออกมาเป็นฆราวาสก็จะหาง่าย"  ตรัสเพียงเท่านี้ก็ทรงยกพระหัตถ์นมัสการลากลับ

ปรากฏว่า ไม่ว่าฤกษ์จะงามยามจะดีอย่างไรในวันพรุ่งนี้ รวมทั้งเสื้อราชประแตนอันแสนจะน่าเสน่หานั้น ถูกยกเลิกหมด  พระมหาชื่นรูปนั้นภายหลังได้รับการสถาปนาขึ้นดำรงตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก รูปที่ 13 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์  ภายหลังเมื่อมีคนไปทูลถามพระองค์ว่า "เหตุใดจึงตัดพระทัยไม่ยอมสึก" สมเด็จพระสังฆราชชื่นก็ตรัสตอบว่า "เพราะข้าอยากเป็นคนหายากว่ะ"

การเสด็จไปยังกุฏิพระมหาชื่นของในหลวง ร.5 ครั้งนั้น นับเป็นพระอัจฉริยภาพที่น่าอัศจรรย์ยิ่งนัก

 

ที่มา : พระมหานรินทร์ นรินฺโท วัดไทยลาสเวกัส รัฐเนวาด้า สหรัฐอเมริกา 23 มิถุนายน 2549