"บุคคลล่วงทุกข์ได้เพราะความเพียร"...หนทางเข้าถึง "ความสุข" ที่ในหลวงร.9 สอนไว้

พระราชดำรัส พระบาทสมเด็จพระปรมินทรภูมิพลอดุลยเดช
พระราชทานแก่คณะชาวพุทธแขวงห้วยขวาง เขตพญาไท  ณ พระตำหนักจิตรลดารโหฐาน  วันจันทร์ที่ ๒๑ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๑๘.

 

... “วิริยะ” นี้แปลว่า “กล้า”  ทำไมแปลงั้น  แปลว่า “เพียร”  แปลว่า “อุตสาหะ”  ก็หมายความว่า วิริยะนี้น่ะมันเป็นความกล้าที่จะเผชิญตัวเอง ความกล้าที่จะไม่ขี้เกียจ ความกล้าที่จะไม่ละเลยในสิ่งที่เราเริ่มทำหรือเริ่มคิด  ก็เป็นการมีวิริยะอุตสาหะไป

              แต่วิริยะก็คือวีระ  ก็เป็นความกล้าเหมือนกัน  กล้าในทางใด  กล้าในตัวเราที่จะสู้ความขี้เกียจของเรา ความอยู่นิ่งในตัวของเราเอง  หรือความกล้าที่จะคิดอะไรที่อาจขัดใจตัวเอง ไม่เข้าใจตัวเอง

               ในตัวเองเราอาจคล้ายๆ ไม่มีความสุข เพราะว่ามาเจอของไม่ดี  เมื่อเจอของไม่ดีในตัวเราก็ควรเพ่ง  เราต้องใจแข็ง  ควรเพ่งก็เพ่งต่อไปด้วยเหตุผล  แก้ยังไง หาทางแก้อย่างไร  อาจใช้เวลา ก็ต้องใช้วิริยะ  เมื่อค้นพบแล้วว่าอะไรที่ไม่ถูกต้องก็แก้ไขด้วยความเพียรและด้วยเหตุผล  แล้วเราก็สบายขึ้น สบายขึ้นเป็นขั้นที่สอง

                  สบายขั้นแรกก็คือ เมื่อเราคิดถึงของดีจนโล่งใจ คือมีความสุข มีความสงบเด็ดขาด  ขั้นที่สองที่ว่า ค้นพบในทางความเพียร ใช้ความเพียรและเหตุผลอย่างแท้จริง  แล้วไปเจอความจริงที่หนักแน่นขึ้นอีก ไม่ใช่ความจริงที่เผินๆ ก็มีความสุข มีความพอใจในตัว

                ขั้นต่อไป ก็พบเหตุและผลของความทุกข์ความสุขในเราได้มากขึ้นทุกที เพราะว่าฝึกมาดีโดยอัตโนมัติ  ถ้าจะฝึกให้เร็วขึ้น ให้คิดให้มีเหตุผลเร็วขึ้น  บางทีเมื่อเราไปเจอสถานการณ์อะไรอย่างหนึ่ง ปวดหัว  มีใครมาพูดเรื่องราวอะไรต่างๆ ให้ขัดใจเรา เราคิดไม่ออก ปวดหัว โมโห ไม่สบายใจ ไม่รู้จะตอบอะไร

               อันนี้ ถ้าเราฝึกจิตใจให้หาเหตุผลโดยเร็ว เราก็รู้ได้แน่ว่าเขาพูดอะไร  อย่าเพิ่งท้อใจ  มาอย่างไหน มาท่าไหน เรามองเห็น  ก็เท่ากับขึ้นไปสู่ความรู้ รู้ไส้เขา รู้โปร่งในความคิดของเขา  เขามาอย่างไร เรารู้หมด  ฉะนั้น  ถ้าเราฝึกดีแล้ว เราก็ได้เปรียบโดยเร็ว  ใครมาพูดหรือมาทำอะไรก็รู้เท่าทัน  อันนี้เป็นข้อสำคัญ เป็นขั้นต่อไป

           เมื่อปฏิบัติพุทธศาสนาในทางที่ถูก ในทางที่ดี ไม่เสียหายแก่ผู้อื่น ด้วยการแผ่เมตตา ด้วยการพิจารณา ด้วยสมาธิ ด้วยเหตุผล  นี่นะเป็นประโยชน์ทั้งนั้น ถ้าถูก ...

... ก็ขอให้ทุกคนวิริยะในทางที่ถูกต้อง ที่ถูกที่ควร แล้วจะประสบความสุขที่ต้องการ ที่ทุกคนปรารถนา แล้วก็เป็นการช่วยส่วนรวมให้มีความสามัคคี มีความเจริญก้าวหน้า ...

 

 

ณัฐวุฒิ แจ๊ดสูงเนิน เรียบเรียง
หนังสือ ธรรมะจากพระโอษฐ์

สนใจสั่งหนังสือ ติดต่อ Line ID : @gppbook / Gppbook

สอบถามเพิ่มเติมโทร 02 525 4242 ต่อ 201-202