ไม่ใช่แค่วัยทอง สาเหตุตื่นนอนตอนตี 3 ตาค้าง ข่มตาหลับต่อไม่ได้

ไม่ใช่แค่วัยทอง! ชอบตื่นตอนตี 3 แล้วข่มตาหลับต่อไม่ลง ผู้เชี่ยวชาญเผย 5 สาเหตุ
ไม่มีความรู้สึกไหนจะแย่ไปกว่าการสะดุ้งตื่นขึ้นมากลางดึก พลิกตัวไปมองนาฬิกาปลุกแล้วพบว่าเพิ่งจะเวลาตี 3 โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อร่างกายเจ้ากรรมดันตื่นตัวเต็มที่ราวกับได้เวลาเช้าแล้ว จนทำให้หลายคนต้องเผชิญกับ "อาการนอนไม่หลับกลางดึก" หรือการข่มตาหลับใหลอีกครั้งกลายเป็นเรื่องยากลำบาก

แม้คุณจะพยายามลองมาหมดทุกวิธี ทั้งการนับแกะ ลุกขึ้นมาดื่มนมอุ่น ๆ หรือนอนพลิกตัวไปมานับครั้งไม่ถ้วน แต่สมองก็ยังคงคิดฟุ้งซ่าน ล่าสุดผู้เชี่ยวชาญด้านการนอนหลับได้ออกมาเปิดเผยถึงสาเหตุที่แท้จริงว่า ทำไมคนเราถึงชอบมานอนตาค้างอยู่ระหว่างช่วงเวลา ตี 2 ถึง ตี 4 โดยสามารถสรุปได้เป็น 5 ปัจจัยหลัก ดังนี้

1. ความเครียดสะสมและวิตกกังวล (Stress & Anxiety)
ความเครียดเป็นหนึ่งในตัวการที่ใหญ่ที่สุดที่ทำให้คนเราสะดุ้งตื่นตอนตี 3 โดย ดร. เดบอราห์ ลี (Dr. Deborah Lee) ผู้เชี่ยวชาญด้านการนอนหลับจาก Doctor Fox อธิบายว่า ตามปกติแล้ว "คอร์ติซอล" (Cortisol) หรือฮอร์โมนความเครียด จะค่อย ๆ เพิ่มระดับสูงขึ้นในช่วงเช้ามืดเพื่อเตรียมพร้อมให้ร่างกายตื่นนอน

"ทว่า หากคุณกำลังเผชิญกับความวิตกกังวลหรือความเครียดสะสมเรื้อรัง ระดับคอร์ติซอลจะพุ่งสูงขึ้นเร็วกว่าปกติหรือชันกว่าปกติ ส่งผลให้ร่างกายตื่นตัวกลางดึกจนยากจะหลับลงไปใหม่ และกลายเป็นวงจรการนอนหลับที่ติดขัดในที่สุด" ดร. ลี กล่าว

 

2. สุขอนามัยการนอนที่ไม่ดี (Poor Sleep Hygiene)
พฤติกรรมก่อนนอนที่ไม่เหมาะสม เช่น การจ้องหน้าจอโทรศัพท์มือถือเป็นชั่วโมงก่อนนอน หรือการไม่มีเวลาเข้านอนและตื่นนอนที่แน่นอน สามารถกระตุ้นให้ร่างกายตื่นขึ้นมาในเวลาที่ไม่ต้องการได้

สเตฟานี โรมิสเซวสกี (Stephanie Romiszewski) นักสรีรวิทยาการนอนหลับและผู้อำนวยการ Sleepyhead Clinic แนะนำว่า วิธีแก้ไขคือควรตื่นนอนเวลาเดียวกันทุก ๆ วัน และอย่าเพิ่งขึ้นเตียงจนกว่าจะรู้สึกง่วงจริง ๆ เพื่อให้ร่างกายจดจำและเซ็ตระบบนาฬิกาชีวิต (Circadian Rhythm) ให้เป็นปกติ

3. น้ำตาลในเลือดสวิง และ การดื่มแอลกอฮอล์
การเกิดภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำในเวลากลางคืน สามารถกระตุ้นให้ร่างกายหลั่งฮอร์โมน "อะดรีนาลีน" (Adrenaline) และ "คอร์ติซอล" ออกมา ซึ่งมีฤทธิ์สั่งให้ร่างกายตื่นตัวเพื่อความอยู่รอด มักพบในคนที่อดอาหารเย็น หรือกินโปรตีนไม่เพียงพอในระหว่างวัน

นอกจากนี้ การดื่มแอลกอฮอล์ก่อนนอนก็ทำให้เกิดภาวะ "อาการนอนไม่หลับตีกลับ" (Rebound Insomnia) แม้แอลกอฮอล์จะช่วยให้ผล็อยหลับได้เร็วในตอนแรก แต่เมื่อมันเริ่มเผาผลาญและสลายตัวในร่างกายระหว่างคืน มันจะเข้าไปรบกวนวงจรการนอนหลับและปลุกให้คุณตื่นมาตาค้างในที่สุด
 

4. การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมน (Hormonal Changes)
ไม่ใช่แค่ผู้สูงอายุเท่านั้น แต่ผู้หญิงที่อยู่ในช่วง วัยใกล้หมดประจำเดือน (Perimenopause) และ วัยหมดประจำเดือน (Menopause) จะมีการผันผวนของระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนและโปรเจสเตอโรนอย่างรุนแรง ทำให้เกิดอาการเหงื่อออกตอนกลางคืน (Night Sweats) ร่างกายไวต่ออุณหภูมิ และเกิดความวิตกกังวล รวมถึงหญิงตั้งครรภ์ที่มีอาการปวดปัสสาวะบ่อยและความไม่สบายตัวทางร่างกาย ก็เป็นสิ่งรบกวนการนอนหลับเช่นกัน

5. ปัญหาสุขภาพหรือโรคแฝง (Underlying Medical Conditions)
หากคุณตื่นตอนตี 3 เป็นประจำทุกคืน อาจเป็นสัญญาณเตือนของโรคแฝงบางอย่างที่ซ่อนอยู่ใต้พรม ซึ่งควรไปพบแพทย์เพื่อตรวจเช็ก ได้แก่:

โรคซึมเศร้า

ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ (Sleep Apnea)

โรคกรดไหลย้อน (GERD)

ภาวะปัสสาวะบ่อยผิดปกติกลางดึก

โรคขาอยู่ไม่สุข (Restless Leg Syndrome - RLS)

โรคความเจ็บปวดเรื้อรัง เช่น โรคข้ออักเสบ (Arthritis) หรือโรคไฟโบรมัยอัลเจีย (Fibromyalgia)

หากคุณกำลังประสบปัญหาตื่นนอนตอนตี 3 ติดต่อกันเป็นเวลานานจนกระทบต่อการดำเนินชีวิตประจำวัน การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการนอนและการปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญจึงเป็นสิ่งสำคัญที่ไม่ควรละเลย

 

 

แหล่งที่มาอ้างอิง (References)
ดร. เดบอราห์ ลี (Dr. Deborah Lee), ผู้เชี่ยวชาญด้านการนอนหลับจาก Doctor Fox (ข้อมูลจากสื่อ Metro)

สเตฟานี โรมิสเซวสกี (Stephanie Romiszewski), นักสรีรวิทยาการนอนหลับและผู้อำนวยการ Sleepyhead Clinic