คาดไม่ถึง สาเหตุ "ไตวายเฉียบพลัน" ที่ถูกมองข้าม หลายคนกินประจำ

"อาจารย์หมอสุรัตน์" ได้ออกมาโพสต์ข้อความ เกี่ยวกับเรื่อง ไตเสื่อม / ไตวายเฉียบพลัน ผ่านเฟซบุ๊ก สาระสมองกับ อจ.หมอสุรัตน์ เผยว่า 

หากเทียบกับโรค stroke โรคหัวใจ นะ โรคไตวายเฉียบพลันแล้วเสียชีวิต เป็นโรคที่คนไม่ค่อยได้พูดถึงเท่าไหร่

จำได้ว่า สมัยเป็น resident นั้น ที่ห้องฉุกเฉิน ต้อง CPR คนที่หัวใจหยุดเต้นเฉียบพลันจากไตวายแล้วมีค่า โปแตสเซียมในเลือดถึง 7.0 คือไม่มีทาง ปั้มขึ้นได้เลย และ การเอา โปแตสเซียมลงก็ใช้เวลา แม้จะฉีดยาเพื่อป้องกันหัวใจจากโปแตสเซียมสูงแล้วก็ตาม

ใน ward จริง ๆ คนเป็นไตวายเฉียบพลัน เต็มไปหมด เพราะมันหลายสาเหตุ ส่วนใหญ่ ก็มีผลมาจาก หัวใจวายน้ำเลยเลี้ยงไตไม่พอ ติดเชื้อทางกระแสเลือด หรือไม่ก็ เป็นไตวายเรื้อรังอยู่แล้วแล้วมีเหตุทำให้ไตวายเฉียบพลันซ้ำไปอีก

ปกติ เวลาตรวจเลือด ประจำปี เค้าก็จะ check ค่าไต อยู่แล้วครับ คือค่า creatinine

Creatinine (Cr) คือของเสียที่เกิดจากกล้ามเนื้อ

ร่างกายเราผลิตมัน “ทุกวัน” แบบสม่ำเสมอ

หน้าที่ของไตคือ

กรอง Creatinine ออกจากเลือด แล้วขับออกทางปัสสาวะ

ดังนั้น…

ถ้าไตดี → ค่า Cr จะ “ต่ำ/ปกติ”

ถ้าไตเริ่มแย่ → ค่า Cr จะ “สูงขึ้น”

ค่า Cr เท่าไหร่ถึงเรียก “ปกติ”?

โดยประมาณ (ผู้ใหญ่ทั่วไป)

ผู้ชาย: ~0.7 – 1.3 mg/dL

ผู้หญิง: ~0.6 – 1.1 mg/dL

(ตัวเลขอาจต่างกันเล็กน้อยตามแลบ)

แต่ส่วนใหญ่ หากเกิน 1 ก็เริ่มไม่ค่อยดี

คราวนี้ ไตเสื่อมเนี่ย

สาเหตุ คนที่ เจอบ่อย นะแต่คนไม่ค่อยนึกถึงคือ

กิน NSAIDs พวกยาแก้ปวดเนี่ย ตัวดีเลย ibuprofen, Diclofenac, Aspirin ขนาดสูง Ponstan, Naproxen

คือ พวก NSAIDs ยาแก้ปวด มันจะไป กั้น prostaglandin ที่ทำให้หลอดเลือดขยายตัวไปเลี้ยงไตดี หากทาน NSAIDS บ่อยมาก ๆ ก็ขาดเลือดไปไตได้ โดยเฉพาะ หากมีปัจจัยเสี่ยง พวก ขาดน้ำ อายุมาก มีโรคความดัน เบาหวานเป็นโรคประจำตัว

ถึง คนที่เป็นไมเกรน อจ ก็พยายาม รักษาที่เหตุ ไม่ใช่แค่ปวดไงครับ และใช้ยา แก้ปวด เฉพาะต่อไมเกรนจะได้ไม่ต้องทาน NSAIDs มาก

และ ก็ต้อง หมั่น check ค่าไต ด้วยหากมีความเสี่ยง

ผศ.นพ.สุรัตน์ ตันประเวช