5 สัญญาณเงียบ "มะเร็งตับระยะแรก" หลายคนมารู้อีกที ก็สายไปแล้ว

"หมอเจด" นพ.เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ รองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราช นครราชสีมา ได้ออกมาโพสต์ข้อความระบุว่า 

มะเร็งตับระยะแรกน่ากลัวที่สุดตรงที่ “แทบไม่มีอาการชัด” ครับ ตับเป็นอวัยวะที่เงียบมาก ต่อให้เริ่มมีความผิดปกติ คนส่วนใหญ่ก็คิดว่าแค่เหนื่อย พักน้อย หรือกินไม่ย่อย จนกว่าจะตรวจเจอทีหลังว่าเป็นตับแข็งหรือมะเร็งไปแล้ว นี่คือสัญญาณเตือนระยะแรกที่ไม่ควรมองข้ามครับ

1️⃣ เหนื่อยง่าย อ่อนเพลียแบบไม่รู้สาเหตุ
ถ้าอยู่ดี ๆ รู้สึกหมดแรง เพลียง่าย ทั้งที่นอนพอ ไม่ได้ทำงานหนัก นี่อาจไม่ใช่แค่พักผ่อนน้อย แต่เป็นสัญญาณว่าตับเริ่มทำงานแย่ลง เพราะตับคือโรงงานผลิตพลังงานและกำจัดของเสีย เมื่อเซลล์ตับเริ่มถูกทำลาย ร่างกายจะเหมือนมี “พิษสะสม” ทำให้เหนื่อยเรื้อรังแบบอธิบายไม่ได้ครับ

2️⃣ เบื่ออาหาร อิ่มเร็ว น้ำหนักลดแบบไม่ตั้งใจ
มะเร็งตับระยะแรกมักทำให้ระบบเผาผลาญเปลี่ยน คนไข้หลายคนเริ่มกินได้น้อยลง อิ่มเร็ว ทั้งที่เมื่อก่อนกินปกติ บางคนผอมลงโดยไม่ได้ลดน้ำหนักเอง เพราะร่างกายเข้าสู่โหมดอักเสบเรื้อรังและกล้ามเนื้อถูกดึงไปใช้โดยไม่รู้ตัว ถ้าน้ำหนักลดร่วมกับเบื่ออาหาร ต้องระวังครับ

3️⃣ แน่นท้อง จุกใต้ชายโครงขวา เหมือนอาหารไม่ย่อยบ่อย ๆ
ตับอยู่ด้านขวาบนของช่องท้อง ถ้ามีการอักเสบ ก้อน หรือพังผืดเพิ่มขึ้น คนจะเริ่มรู้สึกแน่น ๆ จุก ๆ ใต้ชายโครงขวา คล้ายกระเพาะหรือกรดไหลย้อน บางคนรู้สึกท้องอืดตลอดเวลา เพราะตับเริ่มบวมและกดการไหลเวียนในช่องท้อง อาการนี้มักถูกมองข้ามมากครับ
 

4️⃣ ตัวเหลือง ตาเหลือง คันตามตัวแบบแปลก ๆ
เมื่อการไหลของน้ำดีเริ่มติดขัด สารสีเหลือง (บิลิรูบิน) จะค้างในเลือด ทำให้ตาเหลือง ตัวเหลือง และคันตามผิวหนังแบบไม่มีผื่น หลายคนคิดว่าแพ้หรือผิวแห้ง แต่จริง ๆ นี่คือสัญญาณว่าตับเริ่มจัดการของเสียไม่ได้แล้ว เป็นอาการที่ต้องรีบตรวจทันทีครับ

5️⃣ ท้องโตขึ้น ขาบวม หรือมีน้ำในท้องแบบไม่รู้ตัว
ถ้ามะเร็งตับเริ่มกระทบการทำงานของตับและหลอดเลือดพอร์ทัล จะเกิดภาวะน้ำคั่งในช่องท้อง (Ascites) ทำให้ท้องโตแน่น ทั้งที่ไม่ได้อ้วนขึ้น และบางคนมีขาบวมร่วมด้วย นี่ไม่ใช่อ้วน แต่เป็นสัญญาณของตับที่เริ่มเข้าสู่ระยะอันตรายครับ

✅วิธีลดเสี่ยงมะเร็งตับตั้งแต่ระยะแรก (กันไว้ก่อนสาย)
มะเร็งตับส่วนใหญ่ป้องกันได้ ถ้าเริ่มดูแลตั้งแต่ตอนที่ยังเป็นแค่ไขมันพอกตับหรือตับอักเสบเรื้อรัง สิ่งสำคัญที่สุดคือ

• ลดน้ำตาลและแป้งขัดขาว เพราะน้ำตาลคือเชื้อเพลิงของไขมันพอกตับ
• คุมน้ำหนักลงแค่ 5–10% ตับดีขึ้นชัดเจน
• งดแอลกอฮอล์ให้มากที่สุด เพราะตับไม่มีคำว่า “ดื่มนิดเดียวทุกวันแล้วปลอดภัย”
• คอยตรวจไวรัสตับอักเสบ B/C และฉีดวัคซีนถ้ายังไม่เคย
• รวมถึงเลี่ยงอาหารขึ้นรา ของแห้งเก็บนาน
• และอย่ากินสมุนไพรหรืออาหารเสริมมั่ว ๆ
• ถ้าอยู่ในกลุ่มเสี่ยง ควรอัลตราซาวด์ตับทุก 6–12 เดือน เพราะมะเร็งตับถ้าเจอเร็ว โอกาสรักษาหายมีจริงครับ
• และสุดท้ายกินอาหารที่ช่วยฟื้นฟูตับได้ เช่น โคลีน (Choline) จากไข่แดง ปลา และถั่ว ช่วยขนส่งไขมันออกจากตับ ลดไขมันพอกตับได้จริง รวมถึงโอเมก้า-3 จากปลาทะเล ช่วยลดการอักเสบ และผักตระกูลกะหล่ำ เช่น บรอกโคลี ที่ช่วยกระตุ้นเอนไซม์ล้างพิษของตับ การกินให้ถูกคือการซ่อมตับตั้งแต่วันนี้ครับ

มะเร็งตับระยะแรกไม่ได้เริ่มจากอาการเจ็บชัด ๆ แต่มักมาแบบเหนื่อย เบื่ออาหาร จุกใต้ชายโครง ตัวเหลือง หรือท้องโตเงียบ ๆ โดยเฉพาะคนที่มีไขมันพอกตับ เบาหวาน ดื่มเหล้า หรือเคยติดไวรัสตับอักเสบ B/C ควรตรวจอัลตราซาวด์และค่า AFP เป็นระยะ เพราะเจอเร็ว = รักษาได้จริงครับ